“ഭാഷയിൽ ഭാഷ തീർക്കുന്നോൻ
ഭാവനാനിപുണൻ കവി
ഭാരതം പെറ്റ ഭാഗ്യത്താൽ
ഋഷിയാം കവിസത്തമൻ”
— എസ്. രമേശൻ നായർ
മലയാള സാഹിത്യത്തിന്റെയും ചലച്ചിത്ര ഗാനരംഗത്തിന്റെയും പ്രിയകവി എസ്. രമേശൻ നായർ വിടപറഞ്ഞിട്ട് ഇന്ന് അഞ്ചാണ്ട്. കവിതയുടെ അഭിജാത പാരമ്പര്യത്തെയും ശുദ്ധസൗന്ദര്യത്തെയും ഒരുപോലെ ഉപാസിച്ച് ജീവിച്ച അദ്ദേഹം കവി, ഗാനരചയിതാവ്, കഥാകൃത്ത്, തിരക്കഥാകൃത്ത്, വിവർത്തകൻ, റേഡിയോ പ്രക്ഷേപകൻ എന്നീ നിലകളിൽ മലയാളത്തിന്റെ സാംസ്കാരിക ചരിത്രത്തിൽ മായാത്ത മുദ്ര പതിപ്പിച്ച പ്രതിഭയായിരുന്നു.
1948 മേയ് 3-ന് കന്യാകുമാരി ജില്ലയിലെ കുമാരപുരത്ത് ഷഡാനനൻ തമ്പിയുടെയും പാർവതിയമ്മയുടെയും മകനായാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. ബാല്യകാലം മുതൽ സാഹിത്യത്തോടും ഭാഷയോടും ഗാഢമായ ആഭിമുഖ്യം പുലർത്തിയ അദ്ദേഹം പിന്നീട് കേരള ഭാഷാ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിൽ സബ് എഡിറ്ററായും ആകാശവാണിയിൽ നിർമ്മാതാവായും സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു.
1985-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ പത്താമുദയം എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിലെ ഗാനങ്ങൾ രചിച്ചുകൊണ്ടാണ് മലയാള ചലച്ചിത്ര ഗാനരംഗത്തേക്ക് അദ്ദേഹം പ്രവേശിച്ചത്. തുടർന്ന് നൂറിലധികം സിനിമകളിലായി 450-ലധികം ഗാനങ്ങൾ രചിച്ച് മലയാളികളുടെ ഹൃദയങ്ങളിൽ സ്ഥിരപ്രതിഷ്ഠ നേടി. പൂമുഖവാതിൽക്കൽ സ്നേഹം വിടർത്തുന്ന പൂന്തിങ്കളാകുന്നു ഭാര്യ, ദേവസംഗീതം നീയല്ലേ ദേവി, അനിയത്തി പ്രാവിന് പ്രിയരിവാൾ, മയിലായ് പറന്നുവാ, കണ്ണാരെ കണ്ണാരെ കടമ്പുമരം പൂത്തില്ലേ തുടങ്ങിയ ഗാനങ്ങൾ ഇന്നും മലയാളിയുടെ മനസ്സിൽ മധുരസ്മരണകളായി നിലനിൽക്കുന്നു.
ചലച്ചിത്ര ഗാനരചനയ്ക്കപ്പുറം നാടകഗാനങ്ങളിലും ഭക്തിഗാനങ്ങളിലും അദ്ദേഹം അസാധാരണമായ സംഭാവനകൾ നൽകി. ഗുരുവായൂരപ്പനെയും അയ്യപ്പനെയും കൃഷ്ണനെയും ആസ്പദമാക്കി രചിച്ച ഭക്തിഗാനങ്ങൾ കേരളത്തിലെ ഭക്തിസംഗീത ലോകത്ത് അനശ്വര സ്ഥാനമാണ് നേടിയിട്ടുള്ളത്. കവിതയുടെ സൗന്ദര്യവും ഭക്തിയുടെ ആഴവും സംഗീതത്തിന്റെ മാധുര്യവും ഒത്തുചേർന്ന അപൂർവ സൃഷ്ടികളായിരുന്നു അവ.
തമിഴ് സാഹിത്യത്തിലെ അമൂല്യകൃതികളായ തിരുക്കുറൾ, ചിലപ്പതികാരം എന്നിവ മലയാളത്തിലേക്ക് വിവർത്തനം ചെയ്ത് ഭാഷകൾക്കും സംസ്കാരങ്ങൾക്കും ഇടയിൽ ഒരു സേതുവായി അദ്ദേഹം മാറി. ഇന്ത്യൻ പാരമ്പര്യത്തോടുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആഴമുള്ള ആദരവും ഭാഷാപ്രതിഭയും ഈ വിവർത്തനങ്ങളിലൂടെ തെളിയുന്നു. ക്ലാസിക്കൽ കാവ്യസങ്കൽപ്പങ്ങളുടെ ഭംഗിയും ആത്മീയതയുടെ ദീപ്തിയും ആധുനിക മനുഷ്യന്റെ അനുഭവലോകവും അദ്ദേഹത്തിന്റെ കവിതകളിൽ സമന്വയിച്ചിരുന്നു.
സാഹിത്യ-സാംസ്കാരിക മേഖലകളിലെ സമഗ്ര സംഭാവനകൾക്ക് നിരവധി പുരസ്കാരങ്ങളും അംഗീകാരങ്ങളും അദ്ദേഹത്തെ തേടിയെത്തി. 2010-ലെ കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ സമഗ്രസംഭാവനയ്ക്കുള്ള പുരസ്കാരം, കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമി അവാർഡ്, വെൺമണി അവാർഡ്, ഇടശ്ശേരി അവാർഡ്, ആശാൻ പുരസ്കാരം, പൂന്താനം അവാർഡ് തുടങ്ങി അനേകം ബഹുമതികൾ അദ്ദേഹം നേടി. ഗുരുപൗർണ്ണമി എന്ന കാവ്യസമാഹാരത്തിന് 2018-ലെ കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ സാഹിത്യജീവിതത്തിലെ സുപ്രധാന നേട്ടങ്ങളിലൊന്നായിരുന്നു.
തപസ്യ കലാസാഹിത്യവേദിയുടെ സംസ്ഥാന പ്രസിഡന്റായും അദ്ദേഹം പ്രവർത്തിച്ചു. സാഹിത്യത്തോടും സംസ്കാരത്തോടും ആത്മീയതയോടും ചേർന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതം അനേകം യുവ എഴുത്തുകാർക്കും കലാകാരന്മാർക്കും പ്രചോദനമായിരുന്നു.
റിട്ടയേർഡ് അധ്യാപികയും എഴുത്തുകാരിയുമായ പി. രമയാണ് ഭാര്യ. ഏകമകൻ മനു രമേശൻ ശ്രദ്ധേയനായ സംഗീതസംവിധായകനാണ്. ഡോ. ഉമ (Late)ആയിരുന്നു മരുമകൾ. കുടുംബത്തിന്റെ പിന്തുണയും സ്നേഹവും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സാഹിത്യ-സാംസ്കാരിക പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് എന്നും കരുത്തേകി.
കോവിഡും അർബുദാനുബന്ധ അസുഖങ്ങളും മൂലം ചികിത്സയിലിരിക്കെ 2021 ജൂൺ 18-ന് എറണാകുളത്തെ ആശുപത്രിയിൽ അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിയോഗം മലയാള സാഹിത്യത്തിനും സംഗീതലോകത്തിനും നികത്താനാവാത്ത നഷ്ടമായി മാറി.
വാക്കുകളെ സംഗീതമാക്കുകയും ഭാവനയെ ഭാഷയാക്കുകയും ചെയ്ത ആ മഹാകവി ഭൗതികമായി നമ്മെ വിട്ടുപോയെങ്കിലും, അദ്ദേഹത്തിന്റെ കവിതകളും ഗാനങ്ങളും വിവർത്തനങ്ങളും ഭക്തിഗാനങ്ങളും മലയാളത്തിന്റെ സാംസ്കാരിക സ്മൃതിയിൽ അനശ്വരമായി നിലകൊള്ളുന്നു. കവിതയുടെ അഭിജാത പാരമ്പര്യത്തെയും ശുദ്ധസൗന്ദര്യത്തെയും ജീവിതാന്ത്യം വരെ ഉപാസിച്ച എസ്. രമേശൻ നായർ മലയാളഭാഷയുടെ ചരിത്രത്തിൽ എന്നും ആദരപൂർവ്വം സ്മരിക്കപ്പെടും.
അഞ്ചാം സ്മൃതിദിനത്തിൽ മലയാളത്തിന്റെ പ്രിയകവി എസ്. രമേശൻ നായർക്ക് പ്രണാമം.